>> Hoàng Đức Minh (sinh năm 1990), được biết đến như là một trong những thủ lĩnh trẻ tuổi nhất về môi trường của Việt Nam. Từ năm 18 tuổi, Hoàng Đức Minh đã là giám đốc Chương trình nâng cao nhận thức về môi trường và biến đổi khí hậu (RAECP), và nay là tổ chức Hành động vì tương lai - Action4Future. Ở tuổi 19, Minh đã trở thành một trong những đại diện trước hết của Việt Nam tham gia vào các hội nghị, diễn đàn quốc tế về môi trường như Hội nghị thượng đỉnh LHQ về BĐKH COP 15 tại Copenhagen, Đan Mạch. Ngoại giả, gần đây Minh còn được biết đến với vai trò một huấn luyện viên về nghệ thuật tranh cãi, một khái niệm khá mới mẻ ở Việt Nam, nhưng đang được giới trẻ đặc biệt quan tâm. Phóng viên Tuần Việt Nam "tranh luận" với thủ lĩnh môi trường về một "môi trường" khác. Vụ việc mới của bản tính cũ Trong một thế giới bùng nổ thông báo và công nghệ, giới trẻ giờ có quá nhiều công cụ để trình diễn.# Mình. Ở mặt hăng hái, giới trẻ - với lợi thế cập nhật công nghệ, người trẻ dễ dàng PR bản thân, có thể rút ngắn quãng đường tiếp cận với cơ hội công việc, trên thực tế, nhiều bạn trẻ lừng danh trên mạng đã dễ dàng bước vào thị trường thật. Nhưng mặt khác, Internet, những mạng tầng lớp cũng đem lại nhiều vấn đề khác. Là một "người trẻ", bạn nghĩ gì về "hiện tượng Bà Tưng" và đặc biệt, câu chuyện đau lòng về một nữ sinh lớp 12 Trường THPT Hai Bà Trưng, huyện Thạch Thất, Hà Nội tự sát vì bị ghép ảnh trêu đùa trên Facebook? Tôi nghĩ rằng Internet không đem lại nhiều vấn đề mới, đa số các vụ việc như "Bà Tưng" hay vụ nữ sinh tự tử vì Facebook đều có bản tính là những vấn đề cũ mà thôi. Theo tôi Internet là một nền móng, một dụng cụ xúc tiến sự phát triển của từng lớp, chính vì thế nó cũng xúc tiến cả những mặt trái, những lỗi của từng lớp. Trong tầng lớp trước đây, vẫn có những cô gái phải gánh chịu các định kiến, phải bỏ nhà ra đi hoặc trầm mình vì chửa hoang, vì không còn trinh tiết... Trong dân gian, chúng ta vẫn có những "Thị Màu" cũng là lỗi "show hàng" theo cách riêng của cô ta đó thôi. Thời nào cũng có những vấn đề như vậy, có điều Internet giúp cho sự phô bày dễ dàng hơn, và thúc đẩy quá trình đó lan tỏa nhanh chóng, sâu rộng hơn mà thôi. Tôi nghĩ đây là thời cơ, cũng chính là thách thức, chúng ta có thể lấy làm động lực để đầu tư giải quyết triệt để những vấn đề này.
Tôi có cảm giác sự bùng nổ công nghệ - thông báo giống như cơn sóng khổng lồ ào đến, trong khi giới trẻ Việt chưa có sự chuẩn bị. Bản lĩnh tuyển lựa và đối diện với cơn sóng ấy chưa có. Ở một nước Á Đông, vẫn tồn tại những phán xét khắt khe, nhiều bạn gái (kể cả bạn trai) đã phải nhận hậu quả cho những phút chốc xốc nổi của mình với mạng từng lớp (khoe ảnh, khoe clip nhạy cảm) bằng những cuộc hôn nhân xấu số, hoặc cách giải quyết thảm thê (trầm mình). Bạn có nghĩ đã đến lúc nên đưa những nội dung này vào các buổi bàn thảo "kỹ năng sống" chưa? Tôi nghĩ đây chính là bản tính vấn đề mà chúng ta đang quan hoài. Cái các bạn trẻ cần không chỉ là "kỹ năng sống". Chúng ta phải làm gì khi bị tung "ảnh nóng" lên mạng, phải làm gì khi một câu phát ngôn bị "ném đá" như trường hợp em Đỗ Nhật Nam... Điều đó có thể được đưa vào những giáo trình dạy kỹ năng sống, nhưng nếu chỉ như vậy thì không bao giờ đủ cả. Người Việt trẻ đang bị bỏ rơi! Trong thời đại bùng nổ thông báo và (có phần) hỗn loạn về tư tưởng bây giờ. Vấn đề gì lớn nhất giới trẻ đang phải đối mặt, theo bạn? Có nhiều vấn đề, nhưng tôi cho rằng vấn đề nổi lớn nhất giới trẻ đang bế tắc trong thời khắc ngày nay là mâu thuẫn đời, phổ quát nhất trong việc chọn nghề. Tôi từng được rất nhiều bạn san sẻ các bạn ấy bị kẹt giữa việc chọn nghề tôi muốn hay bác mẹ tôi muốn. Đời trẻ muốn đuợc chuyển di, các bác mẹ chỉ muốn ổn định, từ đó nảy mâu thuẫn rất lớn giữa 2, thậm chí 3 - 4 đời. Nhiều bạn trẻ mạnh mẽ vượt qua được để đi theo sự đam mê. Nhóm thứ hai không làm được như vậy. Họ bị chi phối từ tư tưởng hiếu thảo, không muốn làm bác mẹ buồn; hoặc họ không độc lập về tài chính, dẫn đến không độc lập tư tưởng. Nhóm thứ ba muốn làm vui lòng cả hai và trở nên mung lung, chơi vơi mất định hướng. Họ chẳng say mê hoặc khẩn thiết gì, nhưng cũng không tuyệt đối nghe lời cha mẹ. Tuy nhiên tôi cho rằng trong khoảng 5 - 20 năm nữa nhóm mạnh mẽ, cá tính sẽ chiếm phần nhiều. Người trẻ tuổi lúc đó sẽ tự định hướng rõ ràng hơn và thành công, giống như trường hợp Huyền Chip, tác giả cuốn Xách ba-lô lên là đi chả hạn, những cá nhân chủ nghĩa tiêu biểu và có sức ảnh hưởng như vậy sẽ góp phần đổi thay nhận thức giới trẻ và phụ huynh của họ. Nhưng nghe đâu những người như Huyền Chip không có nhiều, mà người ta thấy nhiều hơn những bạn trẻ thở than trên Facebook, hoặc hò hét đón ngôi sao Hàn Quốc, những tiếng nói trẻ mạnh mẽ sắc sảo, quan tâm đến bổn phận với từng lớp đang ở đâu? Phải chăng người trẻ bây giờ đang lạt lẽo với thời cục? Tôi muốn đính chính, thực thụ thì Huyền Chip và các bạn fan mến mộ của K-Pop đều có điểm chung, ấy là họ khác biệt và họ sẵn sàng chống chọi vì sự dị biệt đó, vượt qua những rào cản thành kiến của xã hội. Khác chăng là về giá trị và con đường mà họ đặt niềm tin vào mà thôi. Tôi mới viết một bài viết lấy tên "Vâng - chúng tôi đang tự đốt đuốc mà đi", trong đó tôi có đặt ra câu hỏi rằng phải chăng giới trẻ Việt đang bị bỏ rơi. Chương trình giáo dục thì nhàm chán, cứng nhắc, bao năm nay vẫn một bộ sách giáo khoa. Học trò phải học rất nhiều, mà học xong rồi không biết để làm gì? Sinh viên tốt nghiệp thì làm trái ngành, hoặc thất nghiệp. Trong khi không ai chỉ vạch cho họ con đường nào nên hay không trải nghiệm? Thế nhưng có thật là chúng tôi đang bị bỏ rơi không khi mà chúng ta có Kênh 14, có các bộ phim Hàn Quốc, có các công ty bán hàng đa cấp, có những lớp học làm giàu... Rõ ràng có quá nhiều thứ đang đóng vai trò dẫn dắt, định hướng cho giới trẻ đấy chứ? Có một điều nguy hiểm ở chỗ, dường như định hướng của giới trẻ hiện tại phụ thuộc quá nhiều vào môi trường phát triển đầy tính nết cờ của họ. Nếu người trước hết họ gặp là một chính trị gia chẳng hạn, người trẻ đó sẽ hướng suy tư của họ đến vấn đề chính trị. Nếu họ gặp nhà khoa học, họ sẽ có những suy nghĩ về nghiên cứu. Nhưng sẽ ra sao nếu người họ gặp là tầy, hoặc chẳng có ai ảnh hưởng mạnh mẽ đến họ cả, người trẻ sẽ rơi vào dạng lơ lửng bất định. Không thể nói giới trẻ nhạt thếch với thời cuộc. Họ treo cờ trong ngày Quốc khánh, quan hoài đến Hoàng Sa - Trường Sa. Vấn đề là từng lớp giờ không có một thiên hướng rõ ràng nào để vấn người trẻ, cả tích cực và hay thụ động, khiến họ bị phân hóa. Hướng họ chọn không phải họ tự thân chọn lọc, mà cốt bị tác động bởi môi trường. Gần đây có nhiều thứ khủng hoảng: khủng hoảng kinh tế, khủng hoảng truyền thông, khủng hoảng giá trị... Khủng hoảng nào gần với giới trẻ bây chừ nhất? Khủng hoảng niềm tin, nó đắp quơ những cái khác. Khi không có niềm tin thì mọi nhân tố khác đều khủng hoảng tất, đồng thời khi người ta thiếu niềm tin thì cũng khó mà có thể tìm ra lối thoát cho những khủng hoảng còn lại. Chúng ta có quá nhiều người phê phán nhưng không có người đưa giải pháp, hoặc nếu có chỉ đưa giải pháp cho người khác. Ví dụ chúng ta có rất nhiều bài báo về các vấn đề từng lớp, nhưng người viết không đưa ra kết luận cho bạn đọc, mà luôn đặt câu hỏi cơ quan chức năng sẽ (phải) làm gì. Điều này chỉ càng khiến người ta ỷ lại, không coi có phần nghĩa vụ của mình, do đó chẳng ai cần có tinh thần hơn, rằng họ nên xử sự thế nào cho hạp, phải có nghĩa vụ thế nào với cộng đồng. Cũng như giới trẻ cần người định hướng, xã hội cần người tìm giải pháp, hơn là người chê trách. Cá nhân tôi cho rằng dù vào thời điểm nào thì xã hội chúng ta đều có rất nhiều điểm sáng, các bạn hãy nhìn vào những điểm sáng ấy và tập hợp năng lượng của mình cho những công việc hăng hái. Hoàng Hường(Thực hiện) |
Thứ Bảy, 27 tháng 7, 2013
Tự tử vì Facebook: Người Việt trẻ đang bị bỏ rơi?
Đăng ký:
Đăng Nhận xét (Atom)
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét